هشدار Foreign Configuration در RAID؛ چه زمانی Import خطرناک است؟

بعد از تعویض کنترلر، جابه‌جایی دیسک یا قطع‌و‌وصل سخت‌افزار سرور اختصاصی ایران، پنل RAID پیام Foreign Configuration نشان می‌دهد. این پیام یعنی کنترلر تنظیمی روی یک یا چند دیسک دیده که برای وضعیت فعلی آن ناشناخته یا ناسازگار است. به‌خودی‌خود نمی‌گوید باید کدام دکمه را بزنید.

Import تلاش می‌کند تنظیم کشف‌شده را وارد کنترلر کند و Clear اطلاعات تنظیم خارجی را پاک می‌کند تا دیسک در سناریوهای مناسب دوباره قابل استفاده باشد. انتخاب اشتباه هرکدام می‌تواند بازیابی داده را سخت یا باعث از دست رفتن آن کند. این راهنما برای جداکردن سناریوها و تصمیم آگاهانه است. مثال‌های منو برای Dell PERC هستند؛ کنترلرهای دیگر نام‌ها و رفتار متفاوت دارند و دستورهایشان قابل تعمیم نیستند.

اگر سیستم بالا آمده، برای داده‌های مهم از آخرین نسخه سالم و امکان بازیابی آن مطمئن شوید. اگر آرایه از دسترس خارج شده و نسخه سالم ندارید، عملیات تعمیر خودکار، ساخت آرایه جدید، initialize، تغییر جایگاه دیسک و تعویض تصادفی را شروع نکنید. ادامه‌دادن بدون شناخت ترتیب اتفاق‌ها می‌تواند سرنخ‌های بازیابی را از بین ببرد.

مدل سرور و کنترلر، نسخه firmware، نوع RAID، نام virtual disk، شماره slot و شناسه هر دیسک، وضعیت فعلی و زمان هشدار را یادداشت کنید. اگر چند آرایه روی یک کنترلر هستند، هرکدام را جدا ثبت کنید. درگاه مدیریت و گزارش‌ها ممکن است اطلاعات حساس داشته باشند؛ هنگام اشتراک‌گذاری آن‌ها را محدود کنید.

در پنل مدیریت سخت‌افزار، بخش Storage و کنترلر مربوط را باز کنید. وضعیت Virtual Disk و Physical Disk را بخوانید. عبارت‌های دقیق با مدل فرق دارند، اما معمولاً Optimal به معنی وضعیت عادی گزارش‌شده، Degraded به معنی از دست رفتن بخشی از افزونگی، و Offline یا Failed به معنی در دسترس نبودن آرایه است. حتی اگر یک آرایه کار می‌کند، ممکن است آرایه دیگری روی همان کنترلر مشکل داشته باشد.

در لینوکس، اگر ابزار سازگار PERC CLI نصب است، این دستورها فقط برای خواندن اطلاعات کنترلر شماره صفر نمونه‌اند:

شماره واقعی کنترلر را از خروجی اول پیدا کنید. اگر perccli نصب نیست، از کنسول مدیریتی یا ابزار معتبر سازنده همان مدل استفاده کنید. تصویر یا خروجی خام ممکن است شماره سریال و جزئیات محرمانه داشته باشد. وضعیت داخل سیستم‌عامل را هم ببینید، ولی نام /dev/sda به‌تنهایی هویت دیسک فیزیکی RAID را مشخص نمی‌کند؛ کنترلر ممکن است فقط یک دیسک منطقی به سیستم‌عامل نشان دهد.

سه سؤال تصمیم را عوض می‌کنند: آیا کنترلر تازه تعویض شده است؟ آیا همه دیسک‌های آرایه با هم از سرور قدیمی منتقل شده‌اند؟ یا فقط یک دیسک بعد از قطع اتصال، تعویض یا خطای سخت‌افزار Foreign شده و آرایه هنوز کار می‌کند؟ زمان رویدادهای کنترلر و Lifecycle Log را با شماره slot و سریال دیسک‌ها تطبیق دهید. زمان کنترلر ممکن است با ساعت سیستم فرق داشته باشد.

اگر چند دیسک در زمان‌های متفاوت خارج شده‌اند، جدیدترین و قدیمی‌ترین وضعیت داده آن‌ها می‌تواند فرق کند. در این حالت حدس‌زدن با شماره slot یا کشیدن دیسک برای امتحان‌کردن خطرناک است. درایوی که قبلاً برای یک آرایه دیگر استفاده شده نیز ممکن است metadata قدیمی همراه داشته باشد. شناخت اینکه دیسک جایگزین خالی است یا عضو اصلیِ داده‌دار، قبل از هر Clear ضروری است.

در نسل‌های PERC که منوی System Setup دارند، معمولاً در زمان POST با F2 وارد System Setup می‌شوید و از Device Settings کنترلر را انتخاب می‌کنید. در بخش Configuration Management یا Foreign View، گزینه‌ای شبیه Preview Foreign Configuration جزئیات آرایه کشف‌شده را نشان می‌دهد. نام منو به نسل کنترلر و حالت بوت وابسته است؛ راهنمای همان مدل را ببینید. ورود به System Setup نیازمند پنجره ریبوت است، پس برای سرور فعال ابتدا از پنل مدیریت بدون ریبوت، اگر پیش‌نمایش دارد، استفاده کنید.

در پیش‌نمایش، تعداد اعضا، نوع RAID، ظرفیت، وضعیت دیسک‌ها و نتیجه پیشنهادی را با مستندات قبل از حادثه مقایسه کنید. اگر دیسکی غایب است، چند تنظیم متفاوت دیده می‌شود یا تعداد و ظرفیت با انتظار همخوانی ندارد، عملیات را تأیید نکنید. از خروجی و وقایع گزارش تهیه کنید. راهنمای Dell برای پیش‌نمایش Foreign بر دیدن تنظیم پیش از انتخاب Import یا Clear تأکید می‌کند.

کنترلر تعویض شده و همه اعضای آرایه اصلی حاضرند: اگر تاریخچه، شناسه‌ها و پیش‌نمایش نشان می‌دهند تنظیم خارجی متعلق به همان آرایه کامل است، Import می‌تواند مسیر بازیابی باشد. قبل از تأیید، نتیجه پیش‌نمایش و سازگاری کنترلر جدید را با راهنمای مدل و مسئول سخت‌افزار تطبیق دهید. پس از Import، وضعیت همه دیسک‌های منطقی و خطاهای کنترلر را بررسی کنید؛ موفقیت پیام پنل به‌تنهایی سلامت فایل‌ها را ثابت نمی‌کند.

آرایه آنلاین یا degraded ولی در دسترس است و فقط یک دیسک Foreign شده: آن دیسک را بی‌فکر Import نکنید. Dell هشدار می‌دهد واردکردن تنظیم تک‌دیسک به آرایه فعال ممکن است موجب آسیب داده شود. اگر شواهد نشان می‌دهند دیسک جایگزین است یا طبق راهنمای مدل باید عضو دوباره بازسازی شود، Clear و rebuild فقط بعد از شناسایی دقیق همان دیسک و با برنامه و بکاپ قابل بازیابی انجام شود. Clear اطلاعات تنظیم را حذف می‌کند و ممکن است داده آن دیسک را غیرقابل استفاده کند؛ اگر منشأ آن روشن نیست متوقف شوید.

آرایه کامل offline یا failed است، چند دیسک Foreign هستند یا تاریخچه روشن نیست: ثبت وقایع و شناسایی ترتیب خرابی از اجرای عملیات مهم‌تر است. با پشتیبانی سخت‌افزار یا متخصص بازیابی، مدل، لاگ و پیش‌نمایش را بررسی کنید. راهنمای سناریوی Import در Dell موارد مناسب و نامناسب را برای PERC مشخص می‌کند؛ به‌خصوص دستور حذف یا جابه‌جایی دیسک را بدون تطبیق با شرایط و مدل خودتان اجرا نکنید.

اگر بعد از تصمیم درست rebuild شروع شد، وضعیت همان Virtual Disk و پیشرفت کنترلر را در فواصل مناسب بخوانید و بار غیرضروری را کاهش دهید. زمان بازسازی به حجم، نوع دیسک و بار سیستم وابسته است. از جداکردن دیسک دیگر یا reboot بدون ضرورت هنگام بازسازی بپرهیزید. اگر rebuild شروع نمی‌شود، وضعیت دیسک یدک و سازگاری آن را طبق راهنمای شروع‌نشدن rebuild روی hot spare بررسی کنید.

در پایان، وضعیت افزونگی و رخدادهای جدید، شناسایی فایل‌سیستم و پاسخ سرویس را کنترل کنید. اگر خطای خواندن دارید، قبل از اجرای ابزار تعمیر نوشتنی روی داده اصلی، مسیر بازیابی و تهیه نسخه را با متخصص تعیین کنید. تست بازیابی یک بکاپ به محیط جدا و مقایسه داده مهم از اعلام Optimal به‌تنهایی قابل اتکاتر است.