خطای تاریخ گواهی SSL سایت؛ ساعت دستگاه اشتباه است یا گواهی منقضی شده؟

سایت باز نمی‌شود و مرورگر پیام خطای تاریخ یا زمان گواهی امنیتی نشان می‌دهد. شاید ساعت دستگاه بازدیدکننده اشتباه باشد، شاید گواهی واقعاً منقضی شده باشد و شاید سرور هنوز گواهی قدیمی را به مرورگر می‌فرستد. تا وقتی این حالت‌ها را جدا نکنیم، عوض‌کردن تنظیمات سایت یا نصب دوباره گواهی ممکن است کمکی نکند.

در این راهنما ابتدا از دید بازدیدکننده مشکل را تشخیص می‌دهیم و سپس کارهایی را که مدیر سایت می‌تواند برای تمدید و آزمون انجام دهد توضیح می‌دهیم. در زمان نمایش هشدار، از واردکردن رمز، اطلاعات بانکی یا اطلاعات شخصی در آن صفحه خودداری کنید. ردشدن از هشدار مرورگر مشکل امنیتی را برطرف نمی‌کند.

نام دقیق سایت و متن کامل هشدار را یادداشت کنید. در Chrome ممکن است عبارت NET::ERR_CERT_DATE_INVALID و در مرورگرهای دیگر پیام متفاوتی ببینید. به تفاوت نشانی اصلی و زیر‌دامنه توجه کنید؛ برای نمونه، example.com و www.example.com دو نام جدا هستند و ممکن است گواهی یا مسیر متفاوتی داشته باشند. این نام‌ها در آموزش فقط نمونه‌اند.

همان نشانی را در دستگاه و اینترنت دیگری امتحان کنید. اگر فقط یک دستگاه خطا می‌دهد و همان سایت در چند دستگاه دیگر بدون هشدار باز می‌شود، ساعت دستگاه یا نرم‌افزار امنیتی و شبکه آن دستگاه را بررسی کنید. اگر چند دستگاه مستقل خطای مشابه دارند، تاریخ گواهی و مسیری که سایت به آن پاسخ می‌دهد را با مدیر سایت پیگیری کنید. این مقایسه به‌تنهایی اصالت سایت یا سلامت همه مسیرها را ثابت نمی‌کند.

در رایانه ویندوز به تنظیمات Time & language ← Date & time بروید، تاریخ، ساعت و منطقه زمانی را ببینید و در صورت مجازبودن از تنظیم خودکار و همگام‌سازی زمان استفاده کنید. نام بخش‌ها در نسخه‌های ویندوز کمی فرق می‌کند. در تلفن نیز در تنظیمات تاریخ و ساعت، زمان خودکار و منطقه زمانی را بررسی کنید. پس از اصلاح، مرورگر را دوباره باز و همان نشانی را امتحان کنید.

اگر پس از اصلاح ساعت، فقط همان سایت همچنان خطا دارد، هشدار را نادیده نگیرید؛ به مرحله بررسی گواهی بروید. اگر ساعت مرتب به تاریخ غلط برمی‌گردد، مشکل همگام‌سازی یا تنظیم دستگاه را جداگانه رفع کنید. عقب‌بردن عمدی ساعت برای معتبر نشان‌دادن یک گواهی منقضی راه‌حل نیست و می‌تواند امنیت و کار دیگر برنامه‌ها را مختل کند.

در صفحه هشدار، بسته به مرورگر می‌توانید جزئیات گواهی یا اطلاعات سایت را باز کنید. تاریخ شروع اعتبار و پایان اعتبار و نام‌هایی را که گواهی برای آن‌ها صادر شده بخوانید. ظاهر این بخش میان نسخه‌های مرورگر متفاوت است. اگر تاریخ دستگاه درست است و پایان اعتبار گذشته، گواهی ارائه‌شده در آن مسیر منقضی است. اگر تاریخ شروع هنوز نرسیده، زمان دستگاه، زمان سرور یا گواهی تازه صادرشده را با دقت بررسی کنید.

مدیر فنی می‌تواند از یک سیستم لینوکسی دارای OpenSSL، نام واقعی دامنه را جایگزین مثال کند و گواهی ارائه‌شده را بخواند:

این فرمان اتصال به پورت HTTPS برقرار می‌کند و تاریخ، موضوع و صادرکننده گواهی برگشتی را نمایش می‌دهد. گزینه -servername به انتخاب گواهی مربوط به نام سایت در سرورهای چندسایتی کمک می‌کند. اگر خطا داد، ابتدا نشانی، دسترسی شبکه و نصب OpenSSL را بررسی کنید. این دستورِ خلاصه، اعتبار کامل زنجیره، مطابقت نام و قابل‌اعتمادبودن صادرکننده را به‌تنهایی ثابت نمی‌کند؛ همچنین اگر CDN فعال باشد ممکن است گواهی لبه CDN را ببینید، نه گواهی سرور اصلی.

برای خطای نام متفاوت گواهی، مسیر عیب‌یابی جداست؛ راهنمای خطای نام گواهی سایت پوشش نام دامنه و زیر‌دامنه را توضیح می‌دهد.

اگر سایت روی هاست سی‌پنل قرار دارد، وارد حساب خود شوید و بخش SSL/TLS Status یا وضعیت گواهی را باز کنید. نام دقیق دامنه و زیر‌دامنه، تاریخ انقضا و پیام وضعیت را بخوانید. در بعضی سرویس‌ها گزینه اجرای AutoSSL برای حساب وجود دارد و در بعضی دیگر این کار در اختیار ارائه‌دهنده است. اگر گزینه در دسترس و استفاده از آن مطابق سیاست سرویس است، پس از رفع علت مشخص‌شده می‌توانید درخواست بررسی را اجرا کنید؛ پیام نتیجه را نگه دارید.

در DirectAdmin یا پنل‌های دیگر محل گزینه تمدید با نسخه و پیکربندی فرق دارد. از بخش گواهی همان دامنه و مستندات یا پشتیبانی سرویس استفاده کنید. اگر گواهی تجاری از یک صادرکننده دیگر تهیه شده است، تمدید، اعتبارسنجی و نصب نسخه تازه ممکن است مراحل جداگانه داشته باشد. فعال‌بودن دامنه با معتبر‌بودن SSL دو موضوع متفاوت است؛ تمدید دامنه الزاماً گواهی را تمدید نمی‌کند.

اگر پنل می‌گوید صدور یا اعتبارسنجی شکست خورده، متن خطا را دنبال کنید. برای نمونه، دسترسی نداشتن به مسیر اعتبارسنجی یا رکورد CAA نادرست ممکن است مانع صدور شود. راهنمای خطای CAA و راهنمای خطای اعتبارسنجی Let's Encrypt این دو حالت متفاوت را توضیح می‌دهند. حذف تصادفی همه رکوردهای DNS یا خاموش‌کردن HTTPS راه عیب‌یابی نیست.

ابتدا تاریخ گواهی ارائه‌شده به مرورگر را با تاریخ گواهی جدید پنل مقایسه کنید. ممکن است گواهی تازه صادر شده ولی روی سرویس درست نصب نشده یا فرآیند بارگذاری تنظیمات طبق روش همان سرور تکمیل نشده باشد. همچنین نام دامنه ممکن است به آدرس متفاوت یا سرور دیگری برسد. از مدیر میزبانی بخواهید مسیر پاسخ و نصب گواهی را با زمان و نام دقیق بررسی کند؛ محتوای کلید خصوصی گواهی را در پیام پشتیبانی نفرستید.

اگر از CDN یا پروکسی مانند Cloudflare استفاده می‌کنید، معمولاً گواهی لبه برای اتصال مرورگر به CDN و گواهی مبدأ برای اتصال CDN به سرور دو موضوع جدا هستند. خطای مرورگر و خطای ارتباط CDN با مبدأ یکسان نیستند. وضعیت گواهی لبه را در پنل CDN و گواهی مبدأ را با روش امن و مستند همان سرویس بررسی کنید. در توضیح رسمی Cloudflare درباره گواهی لبه و مبدأ تفاوت این دو آمده است.

برای رفع خطا، حالت اعتبارسنجی امن ارتباط با مبدأ را بدون شناخت پیامد آن ضعیف نکنید. اگر سرویس فقط گواهی مخصوص ارتباط CDN به مبدأ دارد، دسترسی مستقیم مرورگر به مبدأ ممکن است هشدار اعتماد ایجاد کند. پیش از غیرفعال‌کردن پروکسی یا تغییر DNS، اثر آن بر نمایش IP سرور، دسترسی و امنیت را بررسی کنید.

پس از نصب یا اصلاح، همان نشانی دقیق را روی چند دستگاه و شبکه مستقل باز کنید. تاریخ شروع و پایان گواهی ارائه‌شده، نام سایت و نبود هشدار را دوباره ببینید. نام بدون www و با www یا هر زیر‌دامنه مورد استفاده را جدا آزمایش کنید؛ یک گواهی سالم برای یک نام، صحت همه نام‌ها را ثابت نمی‌کند. اگر سرویس از چند سرور یا لبه استفاده می‌کند، آزمون از چند مسیر و بررسی پنل مربوط کمک بیشتری می‌کند.

برای جلوگیری از تکرار، مسئول تمدید، زمان انقضا، روش اعتبارسنجی و هشدار مناسب پیش از پایان اعتبار را ثبت کنید. پیام هشدار را فقط از مسیر معتبر دنبال کنید و کلید خصوصی را محرمانه نگه دارید. اگر صاحب سایت به میزبانی نیاز دارد، مشخصات هاست وردپرس نت‌آرام را می‌تواند در صفحه سرویس ببیند؛ علت و وضعیت گواهی هر دامنه باید جداگانه بررسی شود.